Hủy

7 Lời khuyên để kiểm soát cân nặng trong và sau điều trị Ung thư

Thứ tư, 22/08/2018
Ung thư và quá trình điều trị bệnh có thể ảnh hưởng đến thói quen ăn uống và cân nặng của người bệnh. Việc tăng hay giảm cân có thể ảnh hưởng tới kết quả chẩn đoán và cơ hội phục hồi của người bênh, do vậy, cần nhận thức rõ ràng về việc lựa chọn chế độ ăn uống trong và sau các đợt điều trị.

Đừng giới hạn chế độ ăn của bạn mà hãy luôn đảm bảm cơ thể được nạp đủ lượng calo và dưỡng chất, đặc biệt là protein, nước và cảnh giác trước các loại thực phẩm chức năng. Đồng thời, kết hợp tập luyện và rèn luyện thể thao để hấp thu tốt các dưỡng chất. 

Sau các chẩn đoán ung thư, bạn có thể cho rằng: các ảnh hưởng của phương pháp điều trị chỉ xuất hiện sau đó. Nhưng bản thân căn bệnh ung thư với những tác động của các phương pháp điều trị như hóa trị, xạ trị, phẫu thuật sẽ làm thay đổi khẩu vị, độ thèm ăn, thói quen ăn uống, khả năng vận động và cân nặng của người bệnh. 

Trừ một số trường hợp đặc biệt thì có khá nhiều người bệnh bị giảm cân khi điều trị ung thư, và để giúp các bệnh nhân có thể kiểm soát được cân nặng trước và trong các đợt điều trị, các bác sỹ tại trung tâm MSKCC (Trung tâm nghiên cứu điều trị ung thư tại Hoa Kỳ) đã đưa ra 7 lời khuyên hữu ích dưới đây.

1. Đừng chỉ ăn một số loại thực phẩm nhất định 

Hóa trị và xạ trị là nguyên nhân gây ra những khó chịu trong việc ăn uống thường ngày như buồn nôn, lở miệng, thay đổi khẩu vị. Theo chuyên gia Christinan Stealla (MSKCC): sự thật là có nhiều bệnh nhân đã quyết định giới hạn chế độ ăn của mình sau khi nhận chẩn đoán mắc ung thư với hi vọng có thể bù lại thói quen ăn uống xấu trước đây (1 trong những nguyên nhân khiến họ mắc bệnh). 

Ăn nhiều thực phẩm tốt cho sức khỏe (Ảnh minh họa)

Cô cũng chia sẻ thêm “Có rất nhiều bệnh nhân cho rằng họ sẽ ăn chay và khẳng định không bao giờ ăn đường hoặc yêu cầu thực phẩm trong khẩu phần ăn phải là dạng hữu cơ. Nhưng họ không biết rằng hóa trị và xạ trị sẽ ảnh hưởng tới họ như thế nào và rồi họ bắt đầu khổ sở khi bắt đầu mỗi bữa ăn. Quá trình điều trị ung thư sẽ khiến họ giảm ham muốn ăn những món họ muốn hoặc có thể ăn, vì vậy việc bệnh nhân tự hạn chế khẩu phần ăn của mình hoàn toàn không phải là lựa chọn sáng suốt”. 

Chuyên gia Suzanna Gerdes (MSKCC) bổ sung “Các nghiên cứu khuyến nghị rằng hãy ăn thật nhiều các loại thực phẩm tốt cho sức khỏe và kiêng các nhóm thức ăn theo sự chỉ định của bác sỹ”. Tốt nhất là bạn không nên hạn chế thức ăn hoặc các dưỡng chất trừ khi chúng có ảnh hưởng không tốt tới quá trình điều trị của bạn. 

2. Đôi khi, chỉ cần ăn thôi 

Bà Stella giải thích, các bệnh nhân đang trong quá trình điều trị sẽ sử dụng mô hình USDA làm định hướng dinh dưỡng.

Mô hình USDA

Nhưng thay vì tách thành 4 phần: hoa quả, rau củ, protein và đường; các bệnh nhân nên hướng tới tổng hòa và cân bằng các thành phần trên trong khẩu phần ăn của mình. Điều này có lợi cho việc tăng lượng protein, hạn chế sự mất sức khi họ bị sút cân. 

Cũng theo bà Stella “Rất khó để duy trì cân nặng, và việc duy trì đủ lượng calo đôi khi còn quan trọng hơn cả việc lựa chọn thức ăn. Quá chú tâm vào việc lựa chọn loại thực phẩm chỉ khiến bệnh nhân thêm mệt mỏi, lo lắng. Chỉ cần họ ăn thôi”. 

3. Cung cấp đủ nước cho cơ thể 

Việc cung cấp đủ nước cho cơ thể người bệnh là vô cùng quan trọng, điều này sẽ giúp cơ thể người bệnh có thể thích ứng được với những ảnh hưởng từ quá trình điều trị. Với những ai muốn nỗ lực hạn chế việc sút cân nhưng lại gặp khó khăn trong việc ăn uống, thì bổ sung thêm calo bằng đường uống là cách rất hữu ích. 

“Bổ sung calo bằng đường uống cũng giống việc uống nước ép hoa quả tươi, chúng sẽ giúp cơ thể được bổ sung đủ lượng nước” theo bà Gerdes. 

4. Không ngừng vận động 

Quá trình điều trị ung thư sẽ khiến người bệnh đuối sức nhưng hãy cố gắng ra ngoài và đi bộ. Tham gia vào một vài bài tập thể chất nhẹ nhàng sẽ giúp kiểm soát cân nặng và giúp duy trì thể lực. 

“Chúng tôi luôn mong muốn bệnh nhân duy trì khả năng vận động của mình thì các nghiên cứu đã cho thấy, những bệnh nhân thể trạng yếu thường khó chống chọi được với bệnh tật và các đợt điều trị” bà Stella chia sẻ. 

Hãy ra ngoài và vận động thường xuyên (Ảnh minh họa)

5. Hạn chế sử dụng thực phẩm chức năng 

Chỉ cần ăn đầy đủ các loại thực phẩm cần thiết là bạn đã thu nạp được đủ dưỡng chất mà cơ thể cần. Có nhiều người sử dụng thêm thực phẩm chức năng, nhưng thực tế nhóm dược phẩm này có thể gây trở ngại cho quá trình điều trị bệnh.

“Phụ thuộc vào phương pháp điều trị bạn đang sử dụng mà bác sỹ sẽ chỉ định sử dụng những loại thực phẩm chức năng phù hợp. Tuy nhiên, chúng tôi vẫn luôn muốn bệnh nhân hạn chế sử dụng chúng vì không muốn người  bệnh có những phản ứng với những loại thực phẩm này.” – Chuyên gia Gerdes khẳng định. 

6. Nếu bạn bị quá cân, hãy kiểm soát ngay 

Hạn chế bị giảm cân không có nghĩa là bạn để cơ thể mình phát phì. Theo chuyên gia Stella và Gerdes của MSKCC thì việc kiểm soát sự sụt cân ở người bệnh chỉ là để họ không bị mất sức bền và khả năng chịu đựng, và tốt nhất là người bệnh không nên tăng hoặc giảm quá nhiều. 

7. Hãy sẵng sàng cho những thay đổi sau khi điều trị 

Các đợt điều trị kết thúc sẽ đem đến những thay đổi quan trọng cả về thể chất và tinh thần. “Để kéo dài khả năng sinh tồn, thì điều quan trọng là cần đảm bảo cân nặng của người bệnh được duy trì ở mức trọng lượng khỏe mạnh”. Theo bà Gerdes, bệnh nhân ung thư là những người rất dễ mắc phải những vấn đề về sức khỏe trong đó có tiểu đường và yếu tim và “chúng tôi luôn muốn bệnh nhân sau các đợt điều trị thì luôn duy trì được chế độ ăn uống khoa học, trọng lượng khỏe mạnh và lối sống lành mạnh”. 

Bà Stella cũng bổ sung thêm “Người bệnh cần đặc biệt quan tâm đến việc kiểm soát cân nặng của bản thân vì không có một chế độ dinh dưỡng nào phù hợp với tất cả mọi người. Nếu có bất kì thay đổi nào về thể trạng cơ thể, người bệnh cần phải đề xuất sự can thiệp của bác sỹ ngay”. 

Nguồn: MSKCC

Biên dịch: IBM Watson for Oncology Team